اول خیلی کوتاه بگم: Refresh یعنی چی؟

وقتی می‌گن آیفون Refresh / Refurbished معمولاً یکی از این ۳ حالت هست:

1. رفرش رسمی (Apple Certified Refurbished)
   یعنی شرکت (یا فروشنده خیلی معتبر) گوشی رو کامل تست کرده و اگر لازم بوده تعمیر کرده و دوباره فروخته.

2. رفرش غیررسمیِ فروشگاهی/اپراتوری
   ممکنه خوب باشه، ممکنه نه. استاندارد یکسان نداره.

3. رفرش بازاری (بازسازی توسط تعمیرکار)
   اینجا ریسک بالاتر می‌شه: ممکنه باتری/صفحه/بدنه/برد دستکاری شده باشه. ظاهرش هم ممکنه خیلی تمیز باشه ولی داخلش نه.

✅ هدف تو از این مقاله: قبل از پول دادن متوجه شی گوشی دستکاری/بازسازی شده یا نه.

جواب سریع (اگر فقط ۲ دقیقه وقت داری)

اگر فقط می‌خوای سریع تصمیم بگیری، این ۴ کار رو انجام بده. اگر هر کدوم «قرمز» شد، بهتره نخری:

1) قفل مالک (Activation Lock) نباید فعال باشه ✅

• گوشی رو روشن کن

• اگر دیدی نوشته: iPhone Locked to Owner یا چیزی شبیه Activation Lock
  ⛔ همین‌جا تمام: نخر.

2) توی About، Part Number رو ببین (M/F/N/P) ✅

Settings → General → About

• اگر با M شروع شد معمولاً یعنی گوشی نو است.

• اگر با F شروع شد یعنی «Refurbished»

• اگر با N شروع شد یعنی «Replacement» (گوشی جایگزین سرویس/گارانتی)

• اگر با P شروع شد یعنی «سفارشی‌سازی شده» (مثلاً حکاکی)
  ⚠️ این‌ها «نشانه» هستن، نه حکم قطعی ۱۰۰٪.

3) Parts & Service History رو نگاه کن ✅

اگر این بخش وجود داشت و داخلش نوشته بود Unknown یا Used برای قطعه‌های مهم
⚠️ یعنی گوشی قطعه تعویضی دارد (ممکنه خوب باشه، ممکنه بد).

4) Battery Health رو چک کن ✅

Settings → Battery → Battery Health

• اگر ظرفیت باتری خیلی پایین بود (مثلاً زیر 85%) → گوشی کارکرده‌تره یا باتری قدیمی‌تره

• اگر پیام‌های عجیب دیدی یا اطلاعات باتری نمایش داده نمی‌شه → مشکوک

حالا کامل و خیلی ساده: مرحله‌به‌مرحله

مرحله 0: قبل از هر چیزی این ۳ تا رو آماده کن

• اینترنت موبایل یا وای‌فای (برای چک کردن پوشش/اکتیویشن)

• ۱۰ دقیقه وقت

• شارژ حداقل ۲۰٪ (اگر فروشنده گوشی رو شارژ نکرده، خودش نشونه بدی‌ه)

مرحله 1: مطمئن شو گوشی “قفل صاحب قبلی” نیست (مهم‌ترین مرحله)

این قسمت ربطی به Refresh نداره—ولی اگر این رو رد نکنی، ممکنه گوشی عملاً به درد نخوره.

چی کار کنی؟

1. از فروشنده بخواه گوشی رو خاموش کند.

2. روشنش کن و مراحل اولیه رو جلو برو.

3. اگر هرجا دیدی:

• iPhone Locked to Owner

• یا ازت Apple ID صاحب قبلی می‌خواد
  ⛔ یعنی گوشی هنوز به حساب قبلی وصله.

✅ نتیجه: نخر. حتی اگر ارزان بود.

مرحله 2: معنی “M / F / N / P”

این بخش برای کسی که تازه‌کاره، خیلی مفیده چون یک «علامت سریع» می‌ده.

از کجا ببینی؟

Settings → General → About
حالا دنبال یکی از این‌ها بگرد:

• Model Number یا Part Number (بعضی وقت‌ها باید روی Model Number یک بار بزنی تا حالت‌ها عوض بشن)

دقیقاً چی می‌بینی؟

یک کد شبیه این:
MXYZ3LL/A یا F... یا N... یا P...

یعنی چی؟

• M → معمولاً یعنی دستگاه به‌عنوان نو فروخته شده

• F → یعنی Refurbished (رفرش‌شده)

• N → یعنی دستگاه جایگزین (مثلاً به جای دستگاه خراب به مشتری داده شده)

• P → یعنی سفارشی‌سازی‌شده (مثلاً حکاکی اسم)

✅ نکته خیلی مهم:
این کد به تنهایی نمی‌گه گوشی «حتماً خوبه یا بده».
فقط می‌گه این گوشی در سیستم فروش/سرویس چه نوعی بوده.

مرحله 3: Parts & Service History (به زبان خیلی ساده: “قطعاتش عوض شده یا نه؟”)

این بخش فوق‌العاده مهمه چون بهت می‌گه قطعات اصلی مثل باتری، صفحه‌نمایش، دوربین تعویض شده یا نه.

از کجا ببینی؟

Settings → General → About
پایین صفحه دنبال Parts and Service History بگرد.

اگر این بخش رو نمی‌بینی، دو حالت دارد:

• iOS قدیمی است

• یا مدل/شرایطی است که این اطلاعات رو نشان نمی‌دهد
  پس نبودنش الزاماً معنی “هیچی عوض نشده” رو نمیده.

داخلش چی می‌نویسه؟

برای هر قطعه ممکنه یکی از این‌ها رو ببینی:

• Genuine → یعنی سیستم، قطعه رو اصل و درست تشخیص داده

• Unknown → یعنی قطعه ناشناس/غیراستاندارد یا مشکل در شناسایی/کالیبراسیون

• Used → یعنی این قطعه قبلاً روی دستگاه دیگری بوده (قطعه دست‌دوم)

برداشت خیلی ساده:

• اگر همه چیز Genuine بود → عالی

• اگر روی Battery / Display / Camera نوشته Unknown یا Used → گوشی تعمیر/تعویض قطعه داشته

  • این الزاماً بد نیست، ولی باید قیمت پایین‌تر باشد و تست دقیق‌تر می‌خواهد.

مرحله 4: Battery Health (باتری، بهترین شاخص برای فهمیدن کارکرد)

خیلی وقت‌ها گوشی “ریپک/ریفربیش بازاری” رو با ظاهر تمیز می‌فروشن، اما باتری سریع لو می‌ده.

از کجا ببینی؟

Settings → Battery → Battery Health (یا Battery Health & Charging)

چی ببینی و چی برداشت کنی؟

• Maximum Capacity (ظرفیت حداکثری)

  • 95% تا 100% → معمولاً خیلی خوب

  • 90% تا 94% → قابل قبول

  • 85% تا 89% → متوسط (برای خرید باید قیمت بهتر بگیری)

  • زیر 85% → احتمالاً نیاز به تعویض باتری نزدیکه

نکته مهم برای تازه‌کارها:

اگر فروشنده گفت “باتری 100% هست” ولی:

• گوشی قدیمی‌ه،

• یا حس می‌کنی زیاد کار کرده،

• یا بخش Battery Health درست باز نمی‌شه،
  ⚠️ مشکوک شو.

مرحله 5: Check Coverage (کمک می‌کنه بفهمی سریال واقعی‌ه و وضعیت پوشش چیه)

این مرحله «رفرش بودن» رو قطعی نمی‌کنه، ولی یک جور اعتبارسنجی است.

چی کار کنی؟

• تو About، Serial Number رو پیدا کن

• توی سایت Check Coverage وارد کن

• اگر سیستم اپل سریال رو نشناخت یا خطاهای عجیب داد → مشکوک

✅ برداشت ساده:

• شناخته شدن سریال = خوب

• نشناختن/ارورهای عجیب = ریسک

مرحله 6 (اختیاری ولی خیلی کاربردی): تست‌های ساده سخت‌افزاری (بدون ابزار)

این بخش برای وقتیه که می‌خوای بفهمی “آیا تعمیر بازاری شده؟”

1) Face ID / Touch ID

• Face ID رو Set کن

• اگر خطا داد یا فعال نشد، ممکنه تعمیر/تعویض قطعه داشته باشد

2) True Tone (اگر صفحه تعویض شده باشد، گاهی حذف می‌شود)

• Settings → Display & Brightness

• گزینه True Tone را ببین
  اگر نبود، ممکنه نمایشگر تعویض شده باشد (قطعی نیست، ولی یک نشانه است)

3) دوربین‌ها

• دوربین اصلی، اولتراواید، سلفی

• فیلم‌برداری 4K (اگر دارد)

• فوکوس و لرزشگیر را چک کن (تکان بخور و فیلم بگیر)

4) اسپیکر و میکروفون

• Voice Memo ضبط کن

• اسپیکر بالا و پایین رو تست کن

تصمیم نهایی خیلی واضح (برای اینکه گیج نشی)

✅ حالت سبز: بخر

• Activation Lock خاموش

• Parts & Service History مشکلی نداره (یا Genuine)

• Battery Health خوبه

• مشکل سخت‌افزاری ندیدی

🟡 حالت زرد: فقط اگر قیمت خوبه بخر

• Part Number با F یا N شروع شده (رفرش یا جایگزین)

• یا یک قطعه مثل باتری/نمایشگر تعویض شده ولی همه چیز درست کار می‌کنه
  → باید قیمت پایین‌تر باشه و از فروشنده ضمانت تست بگیری

⛔ حالت قرمز: نخر

• Activation Lock فعاله

• یا Parts & Service History روی قطعات مهم Unknown/Used و هم‌زمان علائم مشکل هم هست

• یا سریال/وضعیت پوشش عجیب و غیرقابل استناد است

• یا فروشنده اجازه تست درست نمی‌دهد